میراث ایران در یونسکو شامل ۳۰ اثر تاریخی، فرهنگی و طبیعی از جمله چغازنبیل، میدان نقش جهان، تخت جمشید، تخت سلیمان، بم، پاسارگاد، هگمتانه، محوطه‌های پیشاتاریخی دره خرم‌آباد، قلعه الموت و… است. کشور ایران در سال ۱۹۷۵ به کنوانسیون میراث جهانی یونسکو پیوست. در حال حاضر ۳۰ اثر ایران در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شده که شامل ۲۸ اثر فرهنگی و ۲ اثر طبیعی است.
اولین آثار ثبت‌شده ایران در یونسکو شامل ۳ اثر تاریخی چغازنبیل، تخت جمشید و میدان نقش جهان اصفهان بودند که در سال ۱۹۷۹ به ثبت رسیدند. در سال ۱۴۰۳ نیز هگمتانه به عنوان بیست‌وهشتمین اثر ایران ثبت شد. پس از آن، محوطه‌های پیشاتاریخی دره خرم‌آباد در سال ۲۰۲۵ میلادی برابر با ۱۴۰۴ و قلعه الموت و استحکامات وابسته در سال ۲۰۲۶ میلادی برابر با ۱۴۰۵ به فهرست میراث جهانی اضافه شدند.
برای سفر، خودرو مناسب‌تان را انتخاب کنید
متناسب با مسیر و تعداد همسفران خودرو برای سفر انتخاب کنید.
میراث جهانی ایران در یونسکو
- چغازنبیل
- میدان نقش جهان
- تخت جمشید
- تخت سلیمان
- بم و چشم‌انداز تاریخی آن
- پاسارگاد
- گنبد سلطانیه
- بیستون
- مجموعه قره کلیسا
- سازه‌های تاریخی آبی شوشتر
- بازار تبریز
- آرامگاه شیخ صفی‌الدین اردبیلی
- باغ ایرانی
- برج گنبد قابوس
- مسجد جامع اصفهان
- کاخ گلستان
- شهر سوخته
- منظره فرهنگی میمند
- شوش
- قنات ایرانی
- کویر لوت
- شهر یزد
- منظر باستانی ساسانی
- جنگل‌های هیرکانی
- راه‌آهن سراسری ایران
- منظر فرهنگی اورامانات
- کاروانسراهای ایران
- هگمتانه
- محوطه‌های پیشاتاریخی دره خرم‌آباد
- قلعه الموت و استحکامات وابسته
پیشنهاد می کنم برای بازدید از این مکان‌ها از ماشین شخصی استفاده کنید. ایرانگردی با ماشین شخصی می تواند تجربه ای به یادماندنی برای شما بسازد. در صورتی که ماشین شخصی ندارید، می‌توانید از خدمات اجاره خودرو برای مسافرت استفاده کنید.
چغازنبیل، اولین میراث ایران در یونسکو
- آدرس چغازنبیل: ایران، استان خوزستان، ۳۵ کیلومتری جنوب شرقی شوش
- هزینه بازدید چغازنبیل در ۱۴۰۵: ۴۰ هزار تومان برای گردشگران ایرانی و ۳۵۰ هزار تومان برای گردشگران خارجی
- ساعت بازدید: ۸ تا ۱۸:۳۰ در نیمه اول سال و ۸ تا ۱۷:۳۰ در نیمه دوم سال
چغازنبیل در واقع اولین نیایشگاه در کشور ما و اولین آثار ایرانی یونسکو است. این میراث ایران در یونسکو یک مکان تاریخی و فرهنگی است و ارزش بسیار زایدی از دید باستان شناسان دارد. امروزه این مکان تاریخی در نزدیکی شهر شوش در استان خوزستان قرار دارد و قدمت بنای آن برای ۱۲۵۰ سال قبل از میلاد مسیح است. بنای اولیه این مکان دارای ۵ طبقه بود و ارتفاع آن نیز به بیشتر از ۵۰ متر می‌رسید.
چغازنبیل دارای زیربنای ۴۰۰ متر مربعی است و در محوطه آن نیز معبدهای گوناگونی وجود دارد. شگفتی‌های زیادی را می‌توان در ساخت چغازنبیل مشاهده کرد. باستان شناسان سیستم دفع آب را در چغازنبیل کرده‌اند که ساخت آن در آن دوران بسیار شگفت انگیز است.
میدان نقش جهان اصفهان از آثار ایرانی یونسکو
- آدرس میدان نقش جهان اصفهان: ایران، استان اصفهان، اصفهان، میدان نقش جهان
- هزینه بازدید از میدان نقش جهان اصفهان: رایگان
- ساعت بازدید از میدان نقش جهان: شبانه روزی
یکی از آثار فرهنگی و تاریخی که جز فهرست یونسکو در ایران است، میدان نقش جهان اصفهان است که آن را به اسم میدان امام نیز می‌شناسند. در قسمت‌های مختلف این میراث ایران در یونسکو که مربوط به دوران صفویان است، بناها و ساختمان‌های تاریخی بسیاری قرار دارد.
این بناهای مشهور و تاریخی شامل عالی‌قاپو، مسجد امام، سر در قیصریه و مسجد شیخ لطف‌الله می‌شوند که از مهم‌ترین آثار تاریخی ایران هستند. قدمت میدان نقش جهان اصفهان به ۴۰۰ سال گذشته تعلق دارد و در زمان‌های بسیار دور نیز از مکان‌های مهم و اصلی ایران بوده است.
برای گشت‌وگذار در اصفهان و بازدید از میدان نقش‌جهان و جاذبه‌های اطراف آن، داشتن خودرو می‌تواند رفت‌وآمد بین نقاط مختلف شهر را راحت‌تر کند. اگر با خودروی شخصی به اصفهان سفر نکرده‌اید، می‌توانید از خدمات اجاره خودرو در اصفهان استفاده کنید و با آزادی بیشتری از جاذبه‌های تاریخی شهر دیدن کنید.
تخت جمشید از آثار ایران در یونسکو
- آدرس تخت جمشید: ایران، استان فارس، مرودشت، ۱۱ کیلومتری شمال شرق مرودشت، مجموعه تاریخی باستانی تخت جمشید
- هزینه بازدید از تخت جمشید در ۱۴۰۵: ۴۰ هزار تومان برای گردشگران ایرانی و ۳۵۰ هزار تومان برای گردشگران خارجی
- ساعت بازدید تخت جمشید: در ۶ ماهه اول سال از ساعت ۸ تا ۱۸ و در ۶ ماهه دوم سال از ساعت ۸ تا ۱۷:۳۰
تخت جمشید از قدیمی‌ترین میراث ایران در یونسکو است که قدمت آن به دوره هخامنشیان برمی‌گردد و نشان دهنده تمدن دوران آریایی است. این اثر تاریخی در استان فارس و در نزدیکی شهر مرودشت قرار دارد. تخت جمشید در زمان‌های گذشته محل حکومت پادشاهان سلسله هخامنشیان بود. به گفته باستان شناسان، شروع زمان ساخت کاخ‌های آن مربوط به ۵۰۰ سال پیش از میلاد است که البته تا ۱۵۰ سال پس از میلاد نیز ادامه پیدا کرد. قسمت‌های بسیار زیادی از تخت جمشید در زمان حمله پادشاه یونانی به نام اسکندر مقدونی نابود شد و از بین رفت؛ اما بناهای تخریب شده‌ای که از آن باقی مانده است نیز نشان دهنده شاهکار ایران باستان است.
یونیان باستان تخت جمشید را به اسم پرسپولیس می‌شناختند و این اثر تاریخی از مهم‌ترین و اولین آثار ایران در یونسکو است. بناها و ساختمان‌های بسیار مهمی در تخت جمشید قرار دارد و همچنین کتیبه‌های باستانی بسیار مهمی نیز در آن توسط باستان شناسان کشف شده است که می‌توانند اطلاعات بسیار خوبی از ایران باستان به ما بدهند.
تخت سلیمان از میراث ایران در یونسکو
- آدرس تخت سلیمان: ایران، استان آذربایجان غربی، ۴۵ کیلومتری شمال شرقی تکاب، روستای تخت سلیمان
- هزینه بازدید از تخت سلیمان در ۱۴۰۵: ۴۰ هزار تومان برای گردشگران ایرانی و ۳۵۰ هزار تومان برای گردشگران خارجی
- ساعت بازدید: ۸ تا ۱۸:۳۰ در نیمه اول سال و ۸ تا ۱۷:۳۰ در نیمه دوم سال
تخت سلیمان استان آذربایجان غربی یک منطقه تاریخی است و با شهرستان تکاب ۴۵ کیلومتر فاصله دارد. تخت سلیمان از مهم‌ترین آثار ایرانی یونسکو است و طبق گفته باستان شناسان در هزاره اول قبل از میلاد مسیح نیز افرادی در این منطقه زندگی می‌کردند. همچنین آثار تاریخی در این منطقه کشف شده است که قدمت آن به سلسله‌های مادها، اشکانیان و ساسانیان برمی‌گردد.
تخت سلیمان در نهایت در سال ۲۰۰۳ جز میراث جهانی ایران در یونسکو قرار گرفت. منطقه تخت سلیمان حدود ۱۲۴.۰۰۰ متر مربع وسعت دارد و از قسمت‌های گوناگونی تشکیل شده است. مهم‌ترین قسمت‌های این منطقه شامل دریاچه تخت سلیمان، آتشکده زرتشتی و معبد آناهیتا می‌شوند. جالب است که بدانید مشعل این آتشکده تا ۷۰۰ سال و پیش از حمله اعراب روشن بوده است.
ارگ بم از میراث ایران در یونسکو
- آدرس ارگ بم: ایران، استان کرمان، شهر بم، خیابان بهمن
- هزینه بازدید از ارگ بم در ۱۴۰۵: ۴۰ هزار تومان برای گردشگران ایرانی و ۳۵۰ هزار تومان برای گردشگران خارجی
- ساعت بازدید: ۸ تا ۱۸:۳۰ در نیمه اول سال و ۸ تا ۱۷:۳۰ در نیمه دوم سال
یکی دیگر از آثار فرهنگی و تاریخی ایران ارگ بم است که در سال ۲۰۰۴ میلادی جزئی از آثار ثبت شده ایران در یونسکو شد. این بنای تاریخی در استان کرمان و قسمت جنوبی آن واقع شده است. ارگ بم پنجمین آثار ایران در یونسکو است و قدمت آن متعلق به سلسله اشکانیان است. این بنا که بزرگ‌ترین بنای خشتی دنیا بود در سال ۱۳۸۲ به دلیل زلزله به شدت ویران شد.
ارگ تاریخی بم پس از زلزله ۱۳۸۲ در فهرست آثار در معرض نابودی کامل قرار گرفت اما با بازسازی‌هایی که توسط یونسکو انجام شد، از این لیست خارج شد و در فهرست یونسکو در ایران قرار گفت. یکی از شگفتی‌های معماری در ارگ بم سیستم قنات‌های آن در زیر زمین است که با استفاده از آن‌ها امکان کشت خرما و سایر محصولات در منطقه خشک فراهم شده است.
آثار ایرانی یونسکو، پاسارگاد
- آدرس پاسارگاد: ایران، استان فارس، سعادت شهر، کیلومتر ۲۰ جاده اصفهان، مجموعه پاسارگاد
- هزینه بازدید از پاسارگاد در ۱۴۰۵: ۴۰ هزار تومان برای گردشگران ایرانی و ۳۵۰ هزار تومان برای گردشگران خارجی
- ساعت بازدید: ۸ تا ۱۸:۳۰ در نیمه اول سال و ۸ تا ۱۷:۳۰ در نیمه دوم سال
ششمین اثر تاریخی در فهرست میراث ایران در یونسکو پاسارگاد است که یک مجموعه تاریخی با آثار کهن بسیار ارزشمند است. این میراث جهانی ایران در یونسکو در سال ۱۳۸۳ ثبت شد و قدمت آن به دوره سلسله هخامنشی برمی‌گردد.
مهم‌ترین بنایی که در این مجموعه باستانی قرار دارد آرامگاه کوروش بزرگ است و معماری ساده و جذابی دارد. البته به جز آرامگاه کوروش کبیر، این منطقه دارای آثار تاریخی و دیدنی دیگری مثل سنگ‌نگاره انسان بال‌دار، کاخ اختصاصی، کاروان‌سرای مظفری، آبراهه‌های باغ شاهی و… نیز است.
گنبد سلطانیه از آثار ایرانی یونسکو
- آدرس گنبد سلطانیه: ایران، استان زنجان، شهر سلطانیه، میدان علامه حلی، بلوار علامه حلی، خیابان گنبد
- هزینه بازدید از گنبد سلطانیه در ۱۴۰۵: ۴۰ هزار تومان برای گردشگران ایرانی و ۳۵۰ هزار تومان برای گردشگران خارجی
- ساعت بازدید: ۹ تا ۱۷ در روزهای شنبه تا چهارشنبه و ۹ تا ۱۸ در پنجشنبه، جمعه و تعطیلات
گنبد سلطانیه در سال ۱۳۸۴ در لیست میراث ایران در یونسکو به ثبت رسید. این مکان یک آرامگاه باستانی است و به یکی از پادشاهان سلسله ایلخانیان به نام سلطان محمد خدابنده تعلق دارد. جالب است که بدانید دلیل اصلی مشهوریت این مکان تاریخی گنبد آجری آن است و در لیست بزرگ‌ترین گنبدهای جهان، رتبه سوم را دارد.
همچنین معماری و دیزاین داخلی این بنا نیز یکی از شاهکارهای دوره ایلخانیان محسوب می‌شود. از نکات مهم برای بازدید از گنبد سلطانیه این است که این بنای تاریخی پله‌های زیادی دارد و به همین دلیل بازدید از آن برای افراد سالمند و کسانی که در راه رفتن مشکل دارند، مناسب نیست.
بیستون از آثار ایران در یونسکو
- آدرس بیستون: ایران، استان کرمانشاه، شهر بیستون، محوطه تاریخی بیستون
- هزینه بازدید از بیستون در ۱۴۰۵: ۳۰ هزار تومان برای گردشگران ایرانی و ۲۵۰ هزار تومان برای گردشگران خارجی
- ساعت بازدید: ۸ تا ۱۸
مجموعه بیستون یکی از کهن‌ترین مناطق جهان است که در فهرست میراث ایران در یونسکو نیز قرار دارد. بیستون به دلیل موقعیت جغرافیایی خوبی که دارد از سال‌های بسیار گذشته محل زندگی انسان‌ها بوده است و تمدن در آن شکل گرفته است. سنگ‌نوشته بیستون مهم‌ترین و اصلی‌ترین اثر تاریخی این منطقه است که در سال ۸۵ شمسی جز میراث جهانی ایران در یونسکو شده است. این اثر تاریخی ارزشمند از نقش‌برجسته و کتیبه تشکیل شده است که آن‌ها اطلاعات بسیاری از دوران قدیم را در اختیار تاریخ‌شناسان قرار داده‌اند.
در اطراف کوه بیستون که کتیبه و سنگ‌نبشته‌ای روی آن قرار دارند، آثار تاریخی و باستانی بسیاری از دوران پارینه‌سنگی به دست آمده است که نشان می‌دهد قدمت این منطقه و تمدن آن بسیار طولانی است. بیستون آثار باستانی دیگری مانند مجسمه هرکول، نقش‌برجسته مهرداد، کاروان‌سرای عباسی، کتیبه شیخ علیخان و… نیز دارد.
مجموعه قره کلیسا از میراث ایران در یونسکو
- آدرس کلیسا سنت استپانوس: ایران، استان آذربایجان شرقی، ۱۷ کیلومتری غرب شهر مرزی جلفا
- آدرس کلیسا زور زور: ایران، آذربایجان غربی، شهرستان ماکو، نزدیکی روستای بارون
- آدرس قره کلیسا: ایران، استان آذربایجان غربی، ۲۰ کیلومتری شمال شرق شهرستان چالدران، روستای قره کلیسا
- هزینه بازدید در ۱۴۰۵: ۲۵ هزار تومان برای گردشگران ایرانی و ۲۵۰ هزار تومان برای گردشگران خارجی
- ساعت بازدید: در نیمه اول سال معمولا ۹ تا ۱۹ و در نیمه دوم سال ۹ تا ۱۷
مجموعه قره کلیسا از سه کلیسای قره کلیسا، کلیسای زور زور و کلیسای سنت استپانوس تشکیل شده است. ساخت و توسعه این بناها در دوره‌های مختلف تاریخی ادامه داشته و این مجموعه در سال ۲۰۰۸ در فهرست میراث جهانی یونسکو قرار گرفت.
سازه‌های ابی شوشتر از میراث ایران در یونسکو
- آدرس سازه‌های آبی شوشتر: ایران، استان خوزستان، شوشتر، خیابان شریعتی
- هزینه بازدید: رایگان
- ساعت بازدید: شبانه روزی برای مشاهده بخش‌های عمومی و فضای شهری
از دیگر میراث ایران در یونسکو که در سال ۲۰۰۹ به ثبت رسید، سازه‌های آبی شوشتر در استان خوزستان هستند. این سازه در زمان هخامنشیان ساخته شده است و با سیستم پیشرفته‌ای که در آن دوران داشت از آن برای استفاده از آب‌های زیرزمینی استفاده می‌شد. دلیل اصلی ثبت این اثر تاریخی در یونسکو نیز معماری پیشرفته این سازه در آن زمان بوده است که سبب تعجب دنیا می‌شود.
بازار تاریخی تبریز از آثار ایران در یونسکو
- آدرس بازار تاریخی تبریز: ایران، استان آذربایجان شرقی، تبریز، بازار بزرگ تبریز
- هزینه بازدید: رایگان
- ساعت فعالیت بازار: حدود ۱۰ تا ۱۷ برای بیشتر راسته‌های اصلی
بازار بزرگ تبریز یک بازار تاریخی است که از گذشته تا کنون مکان مهمی برای تجارت در شهر تبریز محسوب می‌شود. بازار بزرگ تبریز دارای ۵۵۰۰ مغازه است و بزرگ‌ترین بازار سرپوشیده دنیا و همچنین قدیمی‌ترین بازار خاورمیانه محسوب می‌شود و به همین دلیل نیز در سال ۲۰۱۰ میلادی جز میراث ایران در یونسکو شد.
آثار ایرانی یونسکو، بقعه شیخ صفی‌الدین اردبیلی
- آدرس بقعه شیخ صفی الدین اردبیلی: ایران، استان اردبیل، اردبیل، خیابان شیخ صفی، میدان عالی قاپو
- هزینه بازدید در ۱۴۰۵: ۳۰ هزار تومان برای گردشگران ایرانی و ۲۵۰ هزار تومان برای گردشگران خارجی
- ساعت بازدید: در نیمه اول سال از ۸ تا ۲۰:۳۰ و در نیمه دوم سال از ۸ تا ۱۷:۳۰
بقعه شیخ صفی‌الدین اردبیلی از قدیمی‌ترین آرامگاه‌های متعلق به عارفان در کشور ماست. این اثر تاریخی و فرهنگی در سال ۲۰۱۰ در فهرست آثار ایران در یونسکو قرار گرفت و قدمت آن به دوران صفویان برمی‌گردد. گفته می‌شود این آرامگاه در زمان زیستن عارف بزرگ شیخ صفی‌الدین اردبیلی، محل زندگی او بوده است و پس از فوتش به درخواست خودش به آرامگاهش تبدیل شده است. پس از فوت او نیز، این مکان تبدیل به آرامگاه افراد دیگری مانند شاه عباس صفوی و نوادگان و شاهزاده‌هایش شد.
باغ‌های ایرانی از میراث ایران در یونسکو
- باغ پاسارگاد مرودشت مربوط به دوره هخامنشیان
- باغ ارم شیراز مربوط به قرن‌های ۱۰ و ۱۱ هجری
- باغ شاهزاده ماهان کرمان مربوط به دوره قاجار
- باغ چهلستون اصفهان باقی مانده از دوره صفویه
- باغ فین کاشان مربوط به دوره صفویه
- باغ عباس‌آباد بهشهر مربوط به دوره صفویه
- باغ دولت آباد یزد، مربوط به دوره افشاریه
- باغ اکبریه بیرجند، باقی مانده از دوره زندیه
- باغ پهلوان پور مهریز، مربوط به دوره قاجار
۹ باغ ایرانی در فهرست میراث ایران در یونسکو قرار دارند و جز جاذبه‌های تاریخی و طبیعی کشورمان هستند که در استان‌های مختلفی قرار دارند. قدمت برخی از این باغ‌ها به دوران هخامنشی و قدمت برخی دیگر نیز مربوط به دوران صفوی و قاجار است. این باغ‌های به دلیل سیستم آبیاری، معماری زیبا و قدمت بالایشان در یونسکو به ثبت رسیده‌اند. جالب است که بدانید هر کدام از این ۹ باغ در زمانی محل حکومت پادشاهان بوده‌اند.
هزینه و ساعت بازدید باغ‌های ایرانی در ۱۴۰۵
مسجد جامع اصفهان از آثار ایرانی یونسکو
- آدرس مسجد جامع اصفهان: ایران، استان اصفهان، اصفهان، میدان قیام، خیابان علامه مجلسی
- هزینه بازدید از مسجد جامع اصفهان در ۱۴۰۵: ۳۰ هزار تومان برای گردشگران ایرانی و ۲۵۰ هزار تومان برای گردشگران خارجی
- زمان بازدید: ۹ تا ۱۱ و ۱۳ تا ۱۷
مسجد جامع اصفهان از آثار ایران در یونسکو است که در سال ۲۰۱۲ میلادی به ثبت رسید. این مسجد را با نام‌های دیگری مثل مسجد جامع عتیق یا مسجد جمعه اصفهان نیز می‌شناسند که از باستانی‌ترین بناهای مذهبی ایران است. بنای اصلی این مسجد در زمان سلسله سلجوقیان ساخته شده است اما با گذشت سال‌ها و در دوران صفویه، مورد بازسازی قرار گرفت و الحاقات دیگری نیز به آن اضافه شد.
برج گنبد قابوس از آثار ایران در یونسکو
- آدرس برج گنبد قابوس: ایران، استان گلستان، گنبدکاووس، خیابان امام خمینی شمالی، باغ ملی
- هزینه بازدید در ۱۴۰۵: ۳۰ هزار تومان برای گردشگران ایرانی و ۲۵۰ هزار تومان برای گردشگران خارجی
- زمان بازدید: ۹ تا ۱۸
برج گنبد قابوس مرتفع‌ترین برج آجری دنیاست که قدمت آن بیشتر از هزار سال است. این برج با شهر باستانی جرجان ۳ کیلومتر فاصله دارد در سال ۲۰۱۲ در فهرست میراث ایران در یونسکو قرار گرفت. اصلی‌ترین دلیل ثبت این اثر تاریخی در آثار ایرانی یونسکو، معماری برجسته آن است. برج قابوس روی یک تپه ۱۵ متری قرار دارد و نام آن نیز از یکی از پادشاهان آل زیار گرفته شده است. دلیل اصلی شهرت و ثبت این اثر در یونسکو طراحی و مهندسی است که در معماری آن استفاده شده است و این بنا ۷۲ متری تنها بنا اجری در دنیاست که هنوز باقی مانده است.
کاخ گلستان از میراث جهانی ایران در یونسکو
- آدرس کاخ گلستان: ایران، استان تهران، تهران، خیابان پانزده خرداد، ضلع شمالی میدان ارگ
- هزینه بازدید کاخ گلستان در ۱۴۰۵: ورودی مجموعه ۴۶ هزار تومان برای گردشگران ایرانی و ۶۵۰ هزار تومان برای گردشگران خارجی
- ساعت بازدید: ۹ تا ۱۹ در برنامه عادی مجموعه؛ ساعت فروش بلیت یک ساعت پیش از پایان بازدید متوقف می شود.
یکی دیگر از میراث ایران در یونسکو که در سال ۲۰۱۳ به ثبت رسیده است، کاخ گلستان تهران است. این اثر تاریخی و فرهنگی در تهران قرار دارد و یکی از مشهورترین کاخ های تهران است. قدمت این کاخ به ۴۰۰ سال گذشته برمی‌گردد اما تمام قسمت‌های آن در یک زمان ساخته نشده است. بنا اصلی و محوطه آن مربوط به دوران صفویه است و در زمان کریم‌خان زند نیز دچار تغییراتی شده است. همچنین معماری داخل کاخ و تزیینات آن به دستور اولین پادشاه قاجاریه انجام شده است.
برای بازدید از کاخ گلستان و سایر جاذبه‌های تاریخی و فرهنگی پایتخت، اجاره خودرو در تهران می‌تواند رفت‌وآمد بین نقاط مختلف شهر را راحت‌تر کند. با خودرو می‌توانید برنامه بازدیدتان را بدون محدودیت مسیرهای حمل‌ونقل عمومی تنظیم کنید و به دیدنی‌های اطراف مرکز تهران هم دسترسی داشته باشید.
شهر سوخته از میراث ایرانی در یونسکو
- آدرس شهر سوخته: ایران، استان سیستان و بلوچستان، جاده زابل به زاهدان، ۶۰ کیلومتری زابل
- هزینه بازدید در ۱۴۰۵: ۴۰ هزار تومان برای گردشگران ایرانی و ۳۵۰ هزار تومان برای گردشگران خارجی
- ساعت بازدید: بهار و تابستان ۸ تا ۱۲ و ۱۶ تا ۲۰؛ پاییز و زمستان ۸ تا ۱۲ و ۱۶ تا ۱۹
شهر سوخته از باستانی‌ترین و قدیمی‌ترین شهرهای دنیاست و در استان سیستان بلوچستان کشور ما قرار دارد. طبق گفته باستان شناسان قدمت این شهر به بیش از ۶۰۰۰ سال می‌رسد و به همین دلیل نیز بسیار مورد توجه باستان شناسان جهان قرار گرفته است. این اثر تاریخی هفدهمین آثار ایران در یونسکو است که در سال ۲۰۱۴ به ثبت رسید.
شهر سوخته در قسمت جنوبی شهر زابل است و به دلیل موقعیت جغرافیایی که در گذشته داشته، بسیار مورد توجه قرار می‌گرفت. در هزاران سال گذشته شهر سوخته شهری پیشرفته نسبت به زمان خودش بوده است. به‌عنوان‌مثال شواهدی از انجام فعالیت‌های مختلف پزشکی مثل جراحی مغز و چشم در این منطقه پیدا شده است.
روستای میمند شهربابک از آثار ایرانی یونسکو
- آدرس روستای میمند: ایران، استان کرمان، شهرستان شهربابک، روستای میمند
- هزینه بازدید از روستای میمند: رایگان
- ساعت بازدید: شبانه روزی
روستای میمند شهربابک یک روستا صخره‌ای است و که در فهرست میراث ایران در یونسکو قرار دارد. این آثار ایران در یونسکو در سال ۲۰۱۵ میلادی به ثبت رسید. این روستا جز اولین سکونتگاه‌های انسان در جهان است و به همین دلیل نیز در یونسکو به ثبت رسیده و مورد توجه باستان شناسان قرار گرفته است.
شهر شوش از آثار ایران در یونسکو
- آدرس شهر شوش: ایران، استان خوزستان، شوش
- هزینه بازدید: ۴۰ هزار تومان برای محوطه ها و موزه‌های دارای ورودی
- ساعت بازدید محوطه‌های اصلی: ۸ تا ۱۸:۳۰ در نیمه اول سال و ۸ تا ۱۷:۳۰ در نیمه دوم سال
شهر شوش جز باستانی‌ترین و متمدن‌ترین شهرهای در گذشته‌های دور و در قدیم نیز پایتخت حکومت بوده است. این شهر در خوزستان قرار دارد و به دلیل باستانی بودن و داشتن آثار تاریخی زیاد در سال ۱۳۹۴ و ۲۰۱۵ میلادی جز میراث ایران در یونسکو قرار گرفت. محوطه باستانی شوش دارای مساحت ۸۰۰ هکتاری است و تاریخ‌شناسان آثار باستانی از دوره‌ها و سلسله‌های مختلف مانند هخامنشیان، ساسانیان، اشکانیان و سلوکیان را در آن کشف کرده‌اند.
قنات‌های ایرانی در آثار یونسکو ایران
۱۱ قنات ایرانی در سال ۲۰۱۶ در قالب یک پرونده زنجیره ای در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شدند:
- قنات قصبه گناباد
- قنات زارچ
- قنات اکبرآباد و قاسم آباد بم
- قنات مون اردستان
- قنات حسن آباد مهریز
- قنات ابراهیم آباد اراک
- قنات بلده فردوس
- قنات مزدآباد
- قنات وزوان
- قنات گوهرریز جوپار
- قنات‌های وابسته پرونده ثبت جهانی در مناطق مختلف ایران
هزینه بازدید از خود قنات ها بسته به محل و شیوه بهره برداری متفاوت است. بازدید از بخش‌های عمومی بسیاری از قنات‌ها رایگان است و بعضی مسیرهای گردشگری، موزه ها یا بازدیدهای هدایت شده بلیت جداگانه دارند.
دشت لوت از میراث ایران در یونسکو
دشت لوت که به آن بیابان لوت نیز گفته می شود، یکی از مهم ترین مناطق طبیعی ایران است که در سال ۲۰۱۶ با داشتن معیارهای لازم در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسید. این منطقه بخش‌هایی از استان‌های کرمان، سیستان و بلوچستان و خراسان جنوبی را دربرمی گیرد و کلوت‌های شهداد، تپه‌های ماسه ای و پدیده‌های زمین شناسی از مهم ترین جاذبه‌های آن هستند.
- هزینه بازدید از دشت لوت: رایگان برای ورود عمومی به طبیعت؛ تورها، کمپ ها و فعالیت‌های گردشگری هزینه جداگانه دارند.
- ساعت بازدید: به صورت عمومی محدودیت ساعتی ندارد، اما ورود به مناطق مختلف می تواند تابع ضوابط محیط زیستی و محلی باشد.
شهر یزد از آثار ایران در یونسکو
شهر تاریخی یزد در سال ۲۰۱۷ در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شد. بافت خشتی، بادگیرها، قنات ها، خانه‌های تاریخی و معماری سازگار با اقلیم گرم و خشک از مهم ترین ویژگی‌های این شهر هستند.
- هزینه بازدید از بافت تاریخی یزد: رایگان
- ساعت بازدید: شبانه روزی برای بافت شهری؛ بناها و موزه‌های داخل بافت ساعت و بلیت جداگانه دارند.
مجموعه باستانی ساسانی از میراث ایران در یونسکو
- قلعه دختر: ایران، استان فارس، شهر فیروزآباد، کیلومتر ۱۰ جاده فیروزآباد به کوار
- سنگ‌نگاره پادشاهی اردشیر بابکان: فارس، فیروز آباد
- سنگ‌نگاره پیروزی اردشیر: فارس، ۳ کیلومتری جاده فیروزآباد به شیراز
- شهر گور: ایران، استان فارس، پنج‌کیلومتری غرب شهر فیروزآباد
- کاخ اردشیر بابکان: ایران، استان فارس، ۳ کیلومتری شمال فیروزآباد
- شهر بیشاپور: استان فارس، شهر کازرون، جاده قائمیه کازرون، شهر باستانی بیشاپور
- غار شاپور: ایران، استان فارس، ۳۰ کیلومتری شمال کازرون، ۴ کیلومتری تنگه چوگان
- کاخ ساسانی سروستان: استان فارس، شهرستان سروستان، جاده شیراز – فسا، ۱۴ کیلومتری جنوب سروستان
آخرین اثر تاریخی و باستانی ثبت شده در یونسکو، مجموعه باستانی ساسانی است که در سال ۲۰۱۸ میلادی جز میراث ایران در یونسکو شد. این مجموعه در جنوب استان فارس قرار دارد و ۳ منطقه در این استان را دربرگرفته است که این مناطق عبارت‌اند از فیروز آباد، سروستان و بیشاپور. این مجموعه باستانی دارای ۸ اثر تاریخی از جمله ۲ شهر باستانی، ۲ نقش‌برجسته، یک قلعه، یک غار و ۲ کاخ است.
جنگل‌های هیرکانی از آثار ایرانی یونسکو
جنگل‌های هیرکانی از آثار طبیعی شمال کشورمان هستند که در حاشیه دریای خزر قرار دارند و البته قسمت کمی از آن‌ها نیز در کشور آذربایجان قرار دارد. جنگل‌های هیرکانی در سال ۲۰۱۹ و به عنوان دومین و آخرین اثر طبیعی ایران در یونسکو به ثبت جهانی رسیدند. جنگل‌های هیرکانی در حاشیه دریای خزر با طول ۸۰۰ کیلومتر و عرض ۲۰ تا ۷۰ کیلومتر قرار دارند. بیشترین دلیل اهمیت این منطقه طبیعی، داشتن گونه‌ها مختلف و متنوع گیاهی و جانوری است.
بیشترین بخش این جنگل‌ها در استان مازندران است و البته قسمت‌هایی نیز در استان گلستان، گیلان، سمنان، آذربایجان شرقی و اردبیل قرار دارند. مساحت این جنگل‌ها حدود ۲.۱۲۵.۰۰۰ هکتار است که کمتر از ۱ درصد آن در کشور آذربایجان و بیشتر از ۹۰ درصد آن در ایران واقع شده است. جالب است که بدانید در طی سالیان گذشته حدود نیمی از این جنگل‌ها از بین رفته و این جنگل‌ها بیشتر از ۴۰ میلیون سال عمر دارند.
راه آهن سراسری ایران از آثار ایرانی یونسکو
راه آهن سراسری ایران یا اره آهن سراسری شمال به جنوب که حدود ۱۰۰ سال از ساخت آن می‌گذرد در سال ۱۴۰۰ جز میراث ایران در یونسکو قرار گرفت. باوجوداینکه حدود ۱۰۰ سال از ساخت این راه آهن می‌گذرد اما هنوز کیفیت بالا و تکنیک ساخت آن مهم‌ترین خصوصیت آن است. ساخت این راه‌آهن توسط رضاشاه پهلوی و در سال ۱۳۰۶ صورت گرفت. همچنین جالب است که بدانید طراحی و ساخت آن نیز به دست مهندس‌های المانی و امریکایی انجام گرفت.
منظر فرهنگی اورامانات از میراث ایران در یونسکو
- آدرس اورامانات: ایران، استان‌های کردستان و کرمانشاه، منطقه هورامان
- هزینه بازدید: رایگان
- ساعت بازدید: شبانه روزی برای فضاهای عمومی منطقه
هورامان یک اثر تاریخی و فرهنگی است که در سال ۲۰۲۱ به عنوان بیست و ششمین آثار ایران در یونسکو به ثبت رسید. اورامانات که به آن هورامان نیز گفته می‌شود، یک منطقه باستانی با معماری بسیار زیباست که بین استان کرمانشاه و کردستان واقع شده است. حدود ۷۰۰ روستا در این منطقه قرار دارند و همگی آن‌ها آداب و رسوم و سنت خود را حفظ کرده‌اند. روستا هجیج نیز طبق بررسی باستان شناسان قدیمی‌ترین قسمت اورامانات است.
کاروان‌سرای ایرانی از میراث ایران در یونسکو
- استان قم: کاروان‌سرای دیرگچین
- استان اصفهان: کاروانسراهای نوشیروان، شیخعلی خان، مرنجاب، امین آباد، گبر آباد، مهیار، نیستانک، گز، کوهپایه
- استان فارس: کاروان‌سرای ایزدخواست
- استان یزد: کاروانسراهای آجری انجیره، سنگی انجیره، کاروان‌سرای زین الدین، میبد، خرانق، رشتی
- استان تهران: کاروانسراهای پرندیا قلعه سنگی، آهوان
- استان البرز: کاروان‌سرای ینگه امام
- استان خراسان رضوی: کاروانسراهای فخر داوود، عباس‌آباد تایباد، مزینان، فخرآباد، رباط شرف، زعفرانیه، مهر
- استان خراسان جنوبی: کاروانسراهای سرایان، ده محمد، چهل پایه
- استان خراسان شمالی: رباط قلی
- استان آذربایجان شرقی: کاروانسراهای جمال‌آباد، خواجه نظر، گویجه بل
- استان آذربایجان غربی: کاروانسراهای خوی، خان
- استان سمنان: کاروانسراهای میامی، عباس‌آباد، میاندشت، قصر بهرام
- استان همدان: کاروانسراهای فارسفج، تاج آباد
- استان کهگیلویه و بویر احمد: کاروان‌سرای دهدشت
- استان کرمانشاه: کاروان‌سرای بیستون
- استان کرمان: کاروانسراهای گنجعلی خان، چاه کوران
- استان اردبیل: کاروان‌سرای صائین
- استان گیلان: کاروان‌سرای تی تی
- استان مرکزی: کاروان‌سرای باغ شیخ
- استان هرمزگان: کاروان‌سرای بستک
- استان بوشهر: کاروان‌سرای براز جان
- استان خوزستان: کاروان‌سرای افضل
- استان لرستان: کاروان‌سرای چمشک
- استان قزوین: کاروان‌سرای سعد السلطنه
آخرین و بیست و هفتمین آثار ایرانی یونسکو که تا به امروز به ثبت رسیده است، کاروانسراهای ایرانی هستند که شامل ۵۴ کاروان‌سرا ایرانی در استان‌های مختلف می‌شوند. این کاروان‌سراها در ۲۴ استان کشورمان ایران قرار دارند و طبق بررسی‌های یونسکو هر کدام از این کاروان‌سراها به تنهایی نشان دهنده معماری ایران باستان است؛ زیرا هیچ‌کدام از آن‌ها طراحی و معماری مشابه ندارند و همگی منحصر به فرد هستند.
هگمتانه از آثار ایران در یونسکو
هگمتانه در مرداد ۱۴۰۳ به عنوان بیست و هشتمین اثر ایران در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شد.
- آدرس هگمتانه: همدان، انتهای خیابان اکباتان، میدان اکباتان، پایگاه میراث جهانی هگمتانه
- هزینه بازدید در ۱۴۰۵: ۴۰ هزار تومان برای گردشگران ایرانی و ۳۵۰ هزار تومان برای گردشگران خارجی
- ساعت بازدید: ۹ تا ۱۹ در نیمه اول سال و ۹ تا ۱۷ در نیمه دوم سال
هگمتانه یکی از مهم ترین محوطه‌های باستانی ایران است و در شهر همدان قرار دارد. بخش‌هایی از این محوطه شواهدی از یک ساختار شهری منظم و گسترده را نشان می‌دهند و قدمت آن به دوره‌های تاریخی پیش از اسلام بازمی‌گردد.
محوطه‌های پیش از تاریخ دره خرم آباد
- هزینه بازدید: رایگان در محوطه‌های طبیعی و باستانی قابل دسترس؛ برخی بخش ها ممکن است محدودیت حفاظتی داشته باشند.
- ساعت بازدید: برای کل پرونده ساعت واحدی وجود ندارد و هر محوطه شرایط دسترسی جداگانه دارد.
محوطه‌های پیش از تاریخ دره خرم آباد در سال ۲۰۲۵ در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شدند و تعداد آثار ثبت شده ایران را به ۲۹ مورد رساندند. این پرونده شامل پنج غار و یک پناهگاه صخره‌ای است که شواهد مهمی از حضور انسان‌های نئاندرتال و انسان خردمند و تحول فناوری ابزارهای سنگی را در خود جای داده‌اند.
قلعه الموت و استحکامات وابسته
- آدرس قلعه الموت: ایران، استان قزوین، شهرستان قزوین، منطقه الموت، روستای گازرخان
- هزینه بازدید در ۱۴۰۵: ۴۰ هزار تومان برای گردشگران ایرانی و ۳۵۰ هزار تومان برای گردشگران خارجی
- ساعت بازدید: ۸ تا ۱۸:۳۰ در نیمه اول سال و ۸ تا ۱۷:۳۰ در نیمه دوم سال
در سال ۲۰۲۶ قلعه الموت و استحکامات وابسته در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شد و تعداد آثار ایران به ۳۰ مورد رسید. این پرونده شامل قلعه الموت و شش استحکامات وابسته در منطقه الموت است. قلعه الموت در استان قزوین و در منطقه کوهستانی البرز قرار دارد. این مجموعه از اواخر قرن یازدهم میلادی یکی از مراکز مهم سیاسی، نظامی و فکری اسماعیلیان نزاری بود.
میراث فرهنگی ناملموس یونسکو در ایران
- ردیف موسیقی سنتی ایرانی ثبت شده در سال ۲۰۰۹
- هنر نمایشی آیینی تعزیه ثبت شده در سال ۲۰۱۰
- آیین پهلوانی و زورخانه‌ای ثبت شده در سال ۲۰۱۰
- موسیقی بخشی‌های خراسان شمالی ثبت شده در سال ۲۰۱۰
- مهارت فرش‌بافی کاشان ثبت شده در سال ۲۰۱۰
- مهارت فرش‌بافی فارس ثبت شده در سال ۲۰۱۰
- نقالی ایرانی؛ قصه‌گویی نمایشی ثبت شده در سال ۲۰۱۱
- دانش ساخت لنج و دریانوردی با لنج در خلیج فارس ثبت شده در سال ۲۰۱۱
- آیین قالی‌شویان مشهد اردهال ثبت شده در سال ۲۰۱۲
- فرهنگ پخت نان لواش ثبت شده در سال ۲۰۱۶
- نوروز ثبت شده در سال ۲۰۱۶
- هنر ساختن و نواختن کمانچه ثبت شده در سال ۲۰۱۷
- چوگان، بازی سوار بر اسب همراه با روایت‌گری و موسیقی ثبت شده در سال ۲۰۱۷
- هنر ساختن و نواختن دوتار ثبت شده در سال ۲۰۱۹
- نگارگری ایرانی ثبت شده در سال ۲۰۲۰
- آیین زیارت کلیسای تادئوس ثبت شده در سال ۲۰۲۰
- خوشنویسی ایرانی ثبت شده در سال
تعداد آثار ایران در یونسکو چقدر است؟
ایران در سال ۱۴۰۵ دارای ۳۰ اثر ثبت شده در فهرست میراث جهانی یونسکو است که شامل ۲۸ اثر فرهنگی و ۲ اثر طبیعی می شود.
رتبه ایران در میراث جهانی یونسکو
کشورمان ایران آثار تاریخی، باستانی، فرهنگی و طبیعی بسیاری دارد و در سال ۱۴۰۵، ۳۰ اثر از ایران در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسیده است. از این تعداد، ۲۸ اثر فرهنگی و ۲ اثر طبیعی هستند. ایران در حال حاضر از نظر تعداد آثار ثبت شده در فهرست میراث جهانی، رتبه دهم جهان را در اختیار دارد. در صدر این فهرست نیز ایتالیا با ۶۱ اثر قرار گرفته است. همچنین کنوانسیون میراث جهانی یونسکو در حال حاضر ۱۹۶ کشور عضو دارد.
دو مورد از جدیدترین آثار ثبت شده ایران، محوطه‌های پیش از تاریخ دره خرم آباد در سال ۲۰۲۵ و قلعه الموت و استحکامات وابسته در سال ۲۰۲۶ هستند که تعداد آثار ثبت جهانی ایران را از ۲۸ به ۳۰ مورد افزایش داده‌اند.
در نهایت
در این مقاله آثار ایرانی یونسکو را بررسی کردیم. یونسکو فهرستی از میراث تاریخی، فرهنگی و طبیعی کشورهای مختلف دارد و ثبت یک اثر در این فهرست به معنای برخورداری آن از ارزش جهانی از نظر فرهنگی یا طبیعی است.
ایران در سال ۱۴۰۵ دارای ۳۰ اثر ثبت شده در فهرست میراث جهانی یونسکو است. دو مورد از جدیدترین آثار ایران، محوطه‌های پیش از تاریخ دره خرم‌آباد در سال ۲۰۲۵ و قلعه الموت و استحکامات وابسته در سال ۲۰۲۶ هستند.
این آثار از چغازنبیل و تخت‌جمشید گرفته تا شهرهای تاریخی، باغ‌های ایرانی، قنات‌ها، جنگل‌های هیرکانی، کویر لوت، هگمتانه و قلعه‌های الموت را شامل می‌شوند و هرکدام بخشی از تاریخ، فرهنگ و تنوع طبیعی ایران را نشان می‌دهند.
معروف‌ترین آثار ایران در یونسکو کدام‌اند؟
تخت‌جمشید، چغازنبیل، میدان نقش‌جهان، پاسارگاد، ارگ بم، تخت سلیمان، هگمتانه و کاخ گلستان از شناخته‌شده‌ترین آثار ایران در یونسکو هستند.
هگمتانه چه سالی در یونسکو ثبت شد؟
هگمتانه در سال ۲۰۲۴ میلادی، برابر با سال ۱۴۰۳، در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شد.
قلعه الموت چه سالی در یونسکو ثبت شد؟
قلعه الموت و استحکامات وابسته در سال ۲۰۲۶ میلادی، برابر با سال ۱۴۰۵، در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شدند.
محوطه‌های پیشاتاریخی دره خرم‌آباد چیست؟
این پرونده شامل مجموعه‌ای از غارها و محوطه‌های باستانی دره خرم‌آباد است که شواهد مهمی از حضور انسان‌های پیشاتاریخی را در خود جای داده‌اند.
میراث فرهنگی ناملموس ایران در یونسکو چند مورد است؟
در سال ۱۴۰۵، ۲۷ عنصر مرتبط با ایران در فهرست‌های میراث فرهنگی ناملموس یونسکو ثبت شده‌اند.
بازدید از آثار ثبت‌شده ایران در یونسکو چقدر هزینه دارد؟
هزینه بازدید بسته به هر اثر تاریخی متفاوت است و برای گردشگران ایرانی و خارجی تعرفه‌های جداگانه دارد. برای برخی آثار طبیعی و فضاهای عمومی نیز بازدید رایگان است.
بهترین زمان بازدید از میراث جهانی ایران چه زمانی است؟
بهترین زمان به موقعیت جغرافیایی هر اثر بستگی دارد؛ برای بیشتر آثار تاریخی، فصل‌های بهار و پاییز به‌دلیل شرایط آب‌وهوایی مناسب‌تر هستند.
برای انتخاب خودرو برای مسافرت مردد هستید؟
تعداد نفرات، بودجه و مقصد سفر را بگویید تا مناسب‌ترین خودرو برای مسیرتان پیشنهاد شود.
