مصرف سوخت ماشینهای ایرانی باتوجهبه مدل، تیپ، نوع موتور و گیربکس متفاوت است و نمیتوان فقط بر اساس نام خودرو درباره میزان مصرف آن قضاوت کرد. برای مثال، پژو ۲۰۷ دستی و اتوماتیک اعداد متفاوتی دارند و در تارا نیز نوع گیربکس و موتور روی مصرف اثر میگذارد. همچنین عدد درج شده در مشخصات کارخانه، حاصل یک آزمون استاندارد است و لزوماً با مصرف خودرو در ترافیک، استفاده از کولر یا رانندگی روزمره یکسان نیست. در ادامه، مصرف سوخت مدلهای مختلف را با همین معیارها مقایسه میکنیم.
خودروی مناسب را بر اساس مصرف سوخت انتخاب کنید
برای انتخاب بر اساس مصرف سوخت، گزینههای اجاره خودرو ایرانی را بررسی کنید.
جدول مصرف سوخت ماشینهای ایرانی
برای مقایسه دقیق مصرف سوخت ماشینهای ایرانی باید مدل، نسخه موتور و نوع گیربکس را در نظر گرفت؛ زیرا یک خودرو ممکن است در نسخههای مختلف، اعداد متفاوتی داشته باشد. جدول زیر مصرف شهری، جادهای و ترکیبی نسخههایی را نشان میدهد که برای آنها داده فنی قابل استناد در دسترس است.
اعداد بالا، مصرف رسمی یا اعلام شده برای نسخه مشخص خودرو هستند و نباید آنها را معادل مصرف واقعی بدانیم. بهعنوانمثال، ایرانخودرو برای سورن پلاس TU5P مصرف شهری ۹.۲، جادهای ۵.۵ و ترکیبی ۶.۹ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر را اعلام کرده است.
مقایسه قوای محرکه و تأثیر آن بر مصرف سوخت
نوع موتور و سیستم انتقال قدرت یکی از عوامل مهم در مصرف سوخت خودرو است. موتورهای بنزینی، توربوشارژ، هیبریدی و برقی از نظر نحوه تأمین انرژی و میزان مصرف سوخت یکسان نیستند. در خودروهای هیبریدی، بخشی از انرژی مورد نیاز خودرو از موتور برقی و باتری تأمین میشود و خودروهای تمامبرقی نیز برای حرکت از موتور احتراقی استفاده نمیکنند.
بنابراین اگر هدف، مقایسه مصرف سوخت یک خودروی بنزینی با خودروهای برقی و هیبریدی باشد، صرفاً مقایسه عدد لیتر در ۱۰۰ کیلومتر کافی نیست و باید نوع قوای محرکه و روش تأمین انرژی را نیز در نظر گرفت.
کممصرفترین ماشین ایرانی کدام است؟
اگر معیار را فقط مصرف ترکیبی اعلام شده قرار دهیم، خودروهای اقتصادی سبک مانند پژو ۲۰۶ با موتورهای کمحجم، پراید و بعضی نسخههای جدید محصولات سایپا در محدوده مصرف پایین جدول قرار میگیرند. برای نمونه، مصرف ترکیبی پژو ۲۰۶ تیپ ۲ حدود ۶.۴ لیتر و پرایدهای ۱۱۱، ۱۳۱، ۱۳۲ و ۱۴۱ حدود ۶.۴۴ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر اعلام شده است.
پرمصرفترین خودروهای داخلی
پرمصرف بودن را باید در مقایسه با کلاس خودرو، وزن، حجم موتور و نوع پیشرانه بررسی کرد. برای مثال، مصرف یک سدان متوسط با موتور توربو را نمیتوان مستقیماً با یک هاچ بک اقتصادی مقایسه کرد و صرفاً بر اساس عدد به آن برچسب پرمصرف زد.
در میان نسخههای بررسی شده، دنا پلاس توربو اتوماتیک با مصرف ترکیبی ۸.۱۲ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر عدد بالاتری نسبت به بسیاری از خودروهای اقتصادی داخلی دارد. نسخه دستی همین خودرو نیز مصرف ترکیبی ۷.۸۲ لیتر اعلام شده است. پژو پارس XU7 نیز با مصرف ترکیبی ۷.۶۵ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر از نسخه TU5 آن پرمصرفتر است. دلیل بخشی از این تفاوت به نوع پیشرانه مربوط میشود.
در خودروهای بزرگتر، وزن و ابعاد بدنه نیز در مصرف سوخت نقش دارند؛ بنابراین برای مقایسه خودروهای این گروه باید آنها را با خودروهای هم کلاس مقایسه کرد، نه با خودروهایی مانند پژو ۲۰۶.
مصرف سوخت محصولات ایرانخودرو
محصولات ایرانخودرو از نظر مصرف سوخت دامنه متنوعی دارند؛ زیرا در آنها موتورهای مختلف TU5، TU5P، EF7، EF7-TC و XU7P استفاده شده است. بنابراین نام برند یا حتی نام مدل بهتنهایی برای تعیین مصرف کافی نیست.
مصرف سوخت پژو ۲۰۶
مصرف سوخت پژو ۲۰۶ به تیپ و موتور آن وابسته است. پژو ۲۰۶ تیپ ۲ و ۵ با موتورهای TU3 و TU5 به ترتیب حدود ۶.۴ و ۶.۶ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر مصرف ترکیبی دارند. مصرف ترکیبی تیپ ۶ با موتور TU5 و گیربکس اتوماتیک نیز حدود ۷.۳ لیتر است.
در نتیجه، هنگام بررسی مصرف سوخت ۲۰۶ باید تیپ و نوع گیربکس را مشخص کرد؛ زیرا نسخه اتوماتیک در مقایسه با نسخههای دستی مصرف ترکیبی بیشتری دارد. برای استفاده روزمره یا سفرهای کوتاه، تفاوت میان نسخههای مختلف این خودرو نیز باید در نظر گرفته شود. اگر برای مدت کوتاه به این خودرو نیاز دارید، اجاره پژو ۲۰۶ یکی از گزینههای موجود برای استفاده موقت از این مدل است.
مصرف سوخت پژو ۲۰۷
پژو ۲۰۷ با موتور TU5 در نسخه دستی حدود ۶.۶ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر مصرف ترکیبی دارد. این عدد در نسخه اتوماتیک به حدود ۷.۱ لیتر میرسد. مصرف شهری نسخه دستی ۸.۸ و نسخه اتوماتیک ۹.۹ لیتر اعلام شده است.
بنابراین اگر هدف مقایسه مصرف سوخت ۲۰۷ است، باید نوع گیربکس نیز در نظر گرفته شود. اختلاف مصرف شهری دو نسخه بیشتر از اختلاف مصرف ترکیبی آنهاست و در استفادههای پرترافیک اهمیت بیشتری پیدا میکند. برای استفاده موقت در شهر یا سفر، اجاره پژو ۲۰۷ نیز میتواند یکی از گزینههای در دسترس باشد.
مصرف سوخت پژو پارس
مصرف سوخت پژو پارس باتوجهبه موتور آن متفاوت است. نسخه TU5 حدود ۱۰.۲۹ لیتر در شهر، ۵.۶۵ لیتر در جاده و ۷.۳۶ لیتر در حالت ترکیبی مصرف دارد. این اعداد برای نسخه XU7 به ترتیب ۱۰.۷۶، ۵.۸۳ و ۷.۶۵ لیتر هستند. نسخه XU7P نیز مصرف ترکیبی حدود ۷.۰۶ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر دارد.
بنابراین نمیتوان مصرف سوخت پژو پارس را بدون مشخص کردن موتور خودرو بیان کرد. در میان نسخههای جدول، XU7 بیشترین مصرف ترکیبی را دارد، در حالی که XU7P عدد پایینتری ثبت کرده است. برای افرادی که به استفاده موقت از این خودرو نیاز دارند، اجاره پژو پارس نیز در دسترس است.
مصرف سوخت دنا و دنا پلاس
دنا با موتور EF7 و گیربکس دستی، مصرف شهری ۱۰.۰۴، جادهای ۵.۹ و ترکیبی ۷.۴۳ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر دارد. در دنا پلاس توربو، مصرف ترکیبی نسخه دستی ۷.۸۲ لیتر و نسخه اتوماتیک ۸.۱۲ لیتر اعلام شده است.
این اعداد نشان میدهند که موتور توربو و نوع گیربکس میتوانند در مصرف سوخت تفاوت ایجاد کنند. به همین دلیل، مقایسه دنا و دنا پلاس بدون مشخص کردن نسخه موتور و گیربکس، نتیجه دقیقی به همراه ندارد. اگر برای سفر یا رفتوآمد شهری به استفاده موقت از این خودرو نیاز دارید، اجاره دنا نیز یکی از گزینههای موجود است.
مصرف سوخت سورن پلاس
سورن پلاس با موتور TU5P و گیربکس دستی، مصرف شهری ۹.۲، جادهای ۵.۵ و ترکیبی ۶.۹ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر دارد. حجم باک این خودرو نیز ۶۰ لیتر است. مصرف ترکیبی سورن پلاس در محدوده خودروهای این جدول قرار میگیرد، اما برای برآورد مصرف در استفاده واقعی باید شرایط رانندگی، میزان ترافیک و میزان بار خودرو نیز در نظر گرفته شود.
سورن پلاس برای استفاده شهری و سفرهای بینشهری قابل استفاده است و در صورت نیاز به استفاده موقت، اجاره سورن پلاس نیز یکی از گزینههای موجود است.
مصرف سوخت رانا پلاس
رانا پلاس با موتور TU5 و گیربکس دستی، حدود ۹.۵ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر در شهر، ۵.۵ لیتر در جاده و ۶.۹ لیتر به صورت ترکیبی مصرف میکند. در نسخه مجهز به موتور TU5P، مصرف شهری حدود ۹.۵ یا ۹.۴ لیتر، مصرف جادهای حدود ۵.۴ تا ۵.۵ لیتر و مصرف ترکیبی حدود ۶.۹ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر اعلام شده است.
بنابراین برای مقایسه رانا پلاس با خودروهایی مانند سورن پلاس یا تارا، باید اعداد ثبتشده برای هر نسخه را جداگانه بررسی کرد و صرفاً بر اساس نوع موتور نتیجهگیری نکرد. در صورت نیاز به استفاده موقت از این خودرو، اجاره رانا پلاس نیز یکی از گزینههای موجود است.
مصرف سوخت تارا
تارا در نسخههای مختلف با گیربکس و مشخصات فنی متفاوت عرضه شده است. در نسخه دستی مورد بررسی، مصرف شهری ۹، جادهای ۵.۷ و ترکیبی ۶.۹ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر اعلام شده و حجم باک آن ۵۰ لیتر است.
مصرف ترکیبی ۶.۹ لیتری تارا نشان میدهد که این خودرو از نظر عدد رسمی مصرف، در محدوده خودروهای کممصرفتر این جدول قرار میگیرد. با این حال، برای مقایسه نسخه دستی و اتوماتیک باید مشخصات همان نسخه به صورت جداگانه بررسی شود. تارا برای استفاده روزمره و سفرهای بینشهری کاربرد دارد و در صورت نیاز به استفاده موقت، اجاره تارا نیز یکی از گزینههای قابل بررسی است.
مصرف سوخت محصولات سایپا
بخش قابلتوجهی از خودروهای اقتصادی سایپا از موتورهای خانواده M15 استفاده میکنند، اما تفاوت وزن، بدنه، تنظیمات موتور و گیربکس باعث میشود مصرف آنها دقیقاً یکسان نباشد.
مصرف سوخت شاهین
شاهین G با موتور M15TC توربوشارژ و گیربکس دستی، مصرف سوخت ترکیبی اعلامشده حدود ۷.۲ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر دارد. شاهین پلاس اتوماتیک نیز با گیربکس ۶ سرعته اتوماتیک، مصرف سوخت ترکیبی ۷.۲ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر دارد. این عدد در مشخصات اعلامشده از سوی گروه سایپا نیز درج شده است.
بنابراین اتوماتیک بودن یک خودرو لزوما به معنی مصرف سوخت بیشتر نیست و برای مقایسه باید مشخصات واقعی دو نسخه از یک مدل، شامل موتور، گیربکس و شرایط استاندارد اندازهگیری، بررسی شود. اگر برای استفاده موقت به این خودرو نیاز دارید، اجاره شاهین نیز یکی از گزینههای موجود است.
چرا مصرف واقعی با کارخانه فرق دارد؟
عدد درج شده در مشخصات فنی خودرو، نتیجه یک آزمون استاندارد در شرایط کنترل شده است. در رانندگی روزمره، ترافیک، سرعت، شیب مسیر، کولر، وزن سرنشینان، فشار باد لاستیک و وضعیت فنی خودرو میتوانند باعث شوند مصرف واقعی از عدد اعلام شده بیشتر یا کمتر باشد. حتی دفترچه پژو پارس نیز تأکید میکند تغییر عواملی مانند وزن، تایر، موتور، شرایط جاده، تعداد سرنشینان و نوع سوخت میتواند مصرف را تغییر دهد.
تأثیر ترافیک و رانندگی شهری
در ترافیک، خودرو بارها متوقف و دوباره حرکت میکند. این توقف و حرکت مداوم باعث میشود موتور در شرایطی کار کند که مصرف سوخت بهازای هر کیلومتر افزایش پیدا کند. به همین دلیل ممکن است خودرویی که مصرف ترکیبی آن ۷ لیتر اعلام شده، در رفتوآمدهای کوتاه و پرترافیک شهری عدد بالاتری نشان دهد.
تأثیر کولر و تجهیزات برقی
استفاده از کولر باعث افزایش بار موتور میشود و میتواند مصرف سوخت را افزایش دهد. میزان این افزایش ثابت نیست و به دمای محیط، شدت استفاده از کولر، سرعت خودرو و شرایط موتور بستگی دارد؛ بنابراین نمیتوان یک درصد ثابت را برای تأثیر کولر روی تمام خودروهای ایرانی اعلام کرد.
تأثیر فشار باد لاستیکها
کم بودن فشار باد لاستیک باعث افزایش مقاومت غلتشی میشود و موتور برای حرکت خودرو به انرژی بیشتری نیاز خواهد داشت. بهتر است فشار باد را مطابق عدد درج شده در دفترچه یا برچسب توصیه کارخانه تنظیم کنید و فشار لاستیک را در فواصل منظم بررسی کنید.
تأثیر وزن سرنشین و بار خودرو
هرچه وزن خودرو بیشتر باشد، انرژی بیشتری برای حرکت دادن آن لازم است. بار اضافی در سفرهای طولانی یا استفاده روزمره میتواند مصرف سوخت را افزایش دهد. به همین دلیل، خودرویی که تنها با یک سرنشین حرکت میکند ممکن است مصرف متفاوتی نسبت به همان خودرو با چندسرنشین و صندوق پر داشته باشد.
تأثیر سبک رانندگی و سرعت
شتاب گیری شدید، ترمزگیری مکرر و تغییرات زیاد سرعت میتوانند مصرف سوخت را افزایش دهند. رانندگی یکنواخت و متناسب با شرایط مسیر معمولاً به کاهش مصرف کمک میکند. همچنین سرعت بسیار بالا، حتی در مسیرهای خلوت، میتواند مصرف سوخت را افزایش دهد.
تأثیر سرویسهای دورهای و سلامت موتور
وضعیت فنی خودرو نیز روی مصرف اثر دارد. خرابی یا عملکرد نامناسب بخشهایی مانند سیستم سوخترسانی، شمعها، فیلترها و تجهیزات مرتبط با موتور میتواند باعث افزایش مصرف شود. به همین دلیل اگر مصرف خودرو بدون تغییر در شرایط رانندگی به شکل محسوسی بالا رفته است، بهتر است وضعیت فنی آن بررسی شود.
تأثیر مسیر، شیب و ارتفاع
حرکت در مسیرهای سربالایی انرژی بیشتری نیاز دارد. همچنین شرایط جغرافیایی و ارتفاع میتوانند روی عملکرد موتور و مصرف سوخت اثر بگذارند. در نتیجه مقایسه دو عدد مصرف ثبت شده در دو شهر یا دو مسیر کاملاً متفاوت، لزوماً نتیجه دقیقی به دست نمیدهد.
تاثیر کیفیت سوخت و شرایط محیطی
نوع و کیفیت سوخت، دمای هوا و شرایط محیطی نیز میتوانند روی عملکرد موتور تأثیر داشته باشند. به همین دلیل عدد رسمی کارخانه را باید یک مبنای استاندارد برای مقایسه دانست، نه عدد قطعی مصرف در تمام شرایط.
دستی یا اتوماتیک؛ کدام کممصرفتر است؟
نمیتوان گفت تمام خودروهای دستی همیشه کممصرفتر از نسخههای اتوماتیک هستند. مصرف سوخت به هماهنگی موتور و گیربکس، ضرایب دنده، وزن خودرو، نوع گیربکس و شرایط آزمون بستگی دارد.
برای مثال، در پژو ۲۰۷، مصرف ترکیبی نسخه دستی حدود ۶.۶ و نسخه اتوماتیک حدود ۷.۱ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر اعلام شده است. در دنا پلاس توربو نیز نسخه دستی مصرف ترکیبی ۷.۸۲ و نسخه اتوماتیک ۸.۱۲ لیتر دارد.
گیربکسهای اتوماتیک جدید میتوانند با انتخاب مناسب دنده و کنترل دقیق دور موتور، در بعضی شرایط عملکرد اقتصادی داشته باشند؛ بنابراین نوع گیربکس بهتنهایی معیار کافی برای تعیین مصرف نیست.
چگونه مصرف واقعی خودرو را اندازه بگیریم؟
برای اینکه بفهمید خودروی شما واقعاً چقدر بنزین مصرف میکند، بهتر است بهجای اتکا به یکبار سوختگیری، از روش باک تا باک استفاده کنید.
روش باک تا باک
- باک خودرو را تا یک سطح مشخص پر کنید.
- کیلومترشمار یا کیلومتر طی شده را ثبت کنید.
- مسافت مشخصی رانندگی کنید؛ بهتر است مسافت خیلی کوتاه نباشد.
- دوباره در شرایط مشابه سوختگیری کنید.
- مقدار بنزینی را که برای پر کردن دوباره باک لازم شده، یادداشت کنید.
- مقدار سوخت مصرف شده را در فرمول مصرف قرار دهید.
- فرمول محاسبه مصرف سوخت خودرو
فرمول ساده مصرف سوخت این است: مصرف سوخت = مقدار سوخت مصرف شده ÷ مسافت طی شده × ۱۰۰
مثلاً اگر خودرو بعد از طی ۴۰۰ کیلومتر به ۲۸ لیتر بنزین نیاز داشته باشد: ۲۸ ÷ ۴۰۰ × ۱۰۰ = ۷ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر
در این حالت مصرف واقعی خودرو در این بازه، حدود ۷ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر بوده است.
خطاهای رایج در اندازهگیری مصرف
برای نتیجه دقیقتر، بهتر است:
- مقدار سوختگیری را دقیق ثبت کنید.
- اندازهگیری را در یک مسافت کافی انجام دهید.
- فشار باد لاستیکها را بررسی کنید.
- شرایط رانندگی را هنگام مقایسه تغییر ندهید.
- مصرف شهری و جادهای را جداگانه ثبت کنید.
- نتیجه یکبار سوختگیری را معیار قطعی قرار ندهید.
اگر چند بار این محاسبه را انجام دهید، میانگین بهتری از مصرف واقعی خودرو به دست میآورید.
راههای کاهش مصرف بدون آسیب
کاهش مصرف سوخت همیشه به تغییرات فنی یا هزینههای اضافی نیاز ندارد. رعایت چند نکته ساده در رانندگی و نگهداری خودرو میتواند به استفاده بهینهتر از سوخت کمک کند.
- تنظیم باد لاستیکها: فشار باد لاستیکها را مطابق توصیه سازنده تنظیم کنید. کم بودن باد لاستیک باعث افزایش مقاومت غلتشی و در نتیجه افزایش مصرف سوخت میشود.
- انجام سرویسهای دورهای: سرویس منظم و بررسی وضعیت فنی خودرو کمک میکند موتور در شرایط مناسب کار کند. اگر مصرف خودرو به صورت ناگهانی افزایش پیدا کرده است، بهتر است علت فنی آن نیز بررسی شود.
- حذف بار اضافی خودرو: وسایل غیرضروری را برای مدت طولانی در صندوق یا کابین نگه ندارید. کاهش وزن اضافی خودرو، بهویژه در استفاده مداوم، میتواند به بهبود مصرف سوخت کمک کند.
- رانندگی با سرعت یکنواخت: شتابگیری ناگهانی و ترمزگیریهای مکرر میتوانند مصرف سوخت را افزایش دهند. حرکت با سرعت یکنواخت و متناسب با شرایط مسیر معمولا به استفاده بهینهتر از سوخت کمک میکند.
- استفاده درست از کولر: در هوای گرم، استفاده از کولر میتواند مصرف سوخت را افزایش دهد. با این حال، خاموش کردن کولر در شرایطی که آسایش یا ایمنی راننده را تحت تأثیر قرار میدهد، راهکار مناسبی نیست و بهتر است متناسب با شرایط از آن استفاده شود.
در نهایت
مصرف سوخت ماشینهای ایرانی به مدل، موتور، گیربکس و شرایط استفاده بستگی دارد و نمیتوان یک عدد را برای همه خودروها معیار قرار داد. طبق اعداد اعلامشده، پژو ۲۰۶، پژو ۲۰۷، سورن پلاس، رانا پلاس و تارا در محدوده مصرف ترکیبی پایینتر این جدول قرار دارند، در حالی که برخی نسخههای دنا پلاس توربو و پژو پارس مصرف بیشتری دارند. با این حال، مصرف واقعی خودرو تحت تأثیر ترافیک، سرعت، بار، کولر، وضعیت فنی و شرایط مسیر تغییر میکند. بنابراین برای مقایسه دقیقتر، مشخصات همان نسخه و مصرف واقعی را بررسی کنید.
کممصرفترین ماشین ایرانی کدام است؟
پژو ۲۰۶ با موتور TU3 حدود ۶.۴ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر مصرف ترکیبی کممصرفترین ماشین ایرانی است.
پرمصرفترین خودرو ایرانی کدام است؟
این عنوان باید باتوجهبه کلاس خودرو و نسخه موتور استفاده شود. برای نمونه، دنا پلاس توربو اتوماتیک مصرف ترکیبی اعلام شده ۸.۱۲ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر دارد که از بسیاری از خودروهای اقتصادی جدول بیشتر است.
مصرف ترکیبی خودرو یعنی چه؟
مصرف ترکیبی، عددی است که مصرف سوخت خودرو را در یک چرخه استاندارد شامل شرایط شهری و خارج شهری نشان میدهد. این عدد برای مقایسه مدلها مفید است، اما لزوماً همان عددی نیست که راننده در استفاده روزمره مشاهده میکند.
چرا مصرف واقعی ماشین از عدد کارخانه بیشتر است؟
ترافیک، شتاب گیری و ترمزگیری، کولر، وزن سرنشینان و بار، فشار باد لاستیک، وضعیت فنی، شیب مسیر و شرایط محیطی میتوانند مصرف واقعی را افزایش دهند. به همین دلیل عدد کارخانه را باید یک معیار استاندارد برای مقایسه دانست، نه تضمین مصرف در تمام شرایط.
چگونه مصرف واقعی خودرو را محاسبه کنیم؟
باک خودرو را پر کنید، کیلومتر طی شده را ثبت کنید و بعد از طی مسافت مشخص دوباره سوختگیری کنید. مقدار بنزین مصرف شده را بر مسافت طی شده تقسیم و در ۱۰۰ ضرب کنید. حاصل، مصرف خودرو بر حسب لیتر در ۱۰۰ کیلومتر خواهد بود.
برای انتخاب خودرو مردد هستید؟
تعداد نفرات، بودجه و مقصد سفر را بگویید تا مناسبترین خودرو برای مسیرتان پیشنهاد شود.
